وکیوم تراپی زخم

روشی نوین در تسریع بهبود زخم

درمان زخم های مزمن در بسیاری از افراد یک چالش پزشکی بزرگ است. زخم ها طی شرایطی می توانند پیچیده شوند و به روش های درمانی معمول پاسخ ندهند. روش های سنتی چون پانسمان و دارو درمانی اگرچه روش های اصلی و لازمه هستند، اما ممکن است نتوانند منجر به بهبودی کامل و سریع شوند.

بنابراین روش های دیگری نیز ابداع شده اند تا به بهبودی سریعتر کمک کنند؛ از جمله بهترین آن ها، وکیوم تراپی زخم یا درمان زخم با فشار منفی است.

با ایجاد فشار منفی کنترل شده بر زخم با استفاده از تجهیزات خاص، می توان محیطی ایده آل برای زخم فراهم کرد. در ادامه این مقاله هر آنچه لازم است در مورد وکیوم تراپی زخم بدانید شرح می دهیم.

وکیوم تراپی زخم چیست؟

در توضیح جامع تر از وکیوم تراپی زخم باید گفت که این روش، درمان با کمک مکش است. مکش موجب ایجاد فشار منفی در زخم می شود که مزایای زیادی دارد. در واقع دستگاه وکیوم با ایجاد یک خلاء (فضای خالی از هوا) در نواحی اطراف زخم، سبب کشیده شدن هوا به سمت دستگاه شده و این عمل مکش، فشار داخل زخم را کاهش می دهد یا به عبارتی فشار منفی ایجاد می کند. وکیوم درمانی با استفاده از یک مجموعه انجام می شود؛ بنابراین درمانگران با استفاده از یک سیستم که شامل دستگاه و تجهیزات است وکیوم تراپی را انجام می دهند.

تاریخچه وکیوم تراپی

استفاده از روش درمان با فشار منفی به گذشته های دور بر می گردد. اگر چه امروز شکل مدرن و پیشرفته ای داشته و با سیستم مخصوص انجام می شود، اما ایده اصلی یعنی همان فشار منفی با مکش، ریشه در تمدن های اولیه بشر دارد.

در تمدن های اولیه انسان ها برای درمان زخم ها و خارج کردن چرک و ترشحات از آن از روش های ساده مکش کردن استفاده می کردند؛ مثلا مکش با دهان یا استفاده از شاخ و استخوان حیوانات به عنوان ابزاری برای ایجاد خلاء. این روش یک وکیوم تراپی اولیه است که در برخی قبایل بدوی هنوز هم رواج دارد.

با پیشرفته تر شدن پزشکی، در فرهنگ های زیادی طب سنتی رواج یافت که از روش ها و ابزار کمی پیشرفته تر برای مکش و بهبود گردش خون استفاده می کردند.

تحولات و پیشرفت های وکیوم تراپی

در قرن بیستم با پیشرفت علم و فناوری ها، وکیوم تراپی هم پیشرفته تر شده و دست خوش تغییرات زیادی شد. در اواسط قرن بیستم بود که پزشکان با استفاده از پمپ های خلاء شروع به وکیوم درمانی کردند.

با توسعه دستگاه های مدرن در دهه های اخیر نیز وکیوم تراپی هم پیشرفته تر شده و اکنون به عنوان روشی استاندارد برای درمان زخم های مزمن و حاد استفاده می شود. امروزه نیز دستگاه ها همواره در حال پیشرفته تر شدن هستند و سعی می شود تا دقیق تر عمل کنند. پانسمان ها تخصصی تر شده، استفاده آسان تر می شود و سعی بر آن است که هزینه ها هم کاهش یابد.

در آینده نیز انتظار می رود وکیوم تراپی پیشرفته تر شود و بتوان از دستگاه های جدید و پانسمان های هوشمند استفاده کرد که مؤثرتر و شخصی سازی شده تر باشند.

اجزای سیستم وکیوم تراپی و روش کار آن

سیستم درمان با فشار منفی شامل تجهیزاتی ساده اما ضروری است که عمل وکیوم را برای زخم ایجاد می کند. اجزای اصلی عبارتند از:

پانسمان مخصوص

این پانسمان ها ساختاری متخلخل دارند تا بتوانند ترحشات مکش شده از جذب را به خود جذب کنند. پانسمان باید آب گریز هم باشد تا رطوبت را هم به سمت بیرون تخلیه کند. در وکیوم تراپی زخم معمولا از پانسمان فوم سیاه، فوم سفید یا پانسمان گاز استفاده می شود که هر یک مزایای خود را دارند. معمولا بیشترین استفاده از فوم سیاه است. پانسمان پس از قرار گیری بر روی زخم با استفاده از فیلم یا چسب مخصوص مهر و موم می شود.

لوله تخلیه

یک لوله به پانسمان متصل می شود تا ترشحات جمع شده را به سمت مخزن هدایت کند. لوله و اتصالات مختلف آن از یک سمت به دستگاه مکش و مخزن متصل بوده و از سوی دیگر به پانسمان و در زیر لایه فیلم. بنابراین ضمن مهر و موم بودن اطراف زخم، امکان ایجاد خلاء و در عین حال بیرون کشیده شدن مایعات وجود دارد.

دستگاه وکیوم

قلب سیستم وکیوم تراپی دستگاه مخصوص است که با مکشی که انجام می دهد، فشار زخم را منفی می کند. با این کار ترشحات از زخم مکیده شده و از طریق لوله به مخزن منتقل می شوند. دستگاه های وکیوم خود در مدل ها و برند های مختلفی تولید می شوند.

مخزن جمع آوری

این مخزن ترشحات و مایعات خارج شده از زخم را در خود نگه می دارد. حجم مخزن بسته به مدل دستگاه متغیر است. (معمولا بین 500 الی 800 سی سی.)

این مخزن یکبار مصرف است و برای هر فرد به صورت جداگانه تهیه می شود تا نیازی به تمیز کردن نداشته باشد و بهداشت لازم رعایت شود. در واقع تمام تجهیزات به جز دستگاه مکش یک بار مصرف هستند.

روش کار درمان با فشار منفی

1. آماده سازی زخم

ابتدا زخم به طور کامل تمیز و خشک می شود. زخم نباید دارای خونریزی یا عفونت فعال باشد. سطح زخم نیز باید از هرگونه آلودگی خارجی و مایعات سطحی پاک شود و سپس با استفاده از حوله یا دستمال مخصوص خشک شود.

2. اعمال پانسمان فوم

پانسمان فوم سیاه، سفید یا پانسمان گاز به اندازه محیط زخم بریده می شود و روی آن قرار می گیرد. پانسمان های فومی متخلخل هستند و منافذ ریزی دارند تا ترشحات را به خود جذب کنند. بسته به هزینه، متد درمانی و امکانات موجود می توان از پانسمان های گفته شده استفاده کرد، اما معمولا از فوم سیاه استفاده می شود که از پلی اورتان ساخته شده، آبگریز بوده و ساختار متراکم تری دارد. (در ادامه تفاوت پانسمان ها را بررسی خواهیم کرد)

3. اتصال لوله به پانسمان

لوله یکبار مصرف به پانسمان متصل می شود. قسمت دیگر لوله نیز به دستگاه وکیوم و مخزن وصل خواهد شد. جهت فیکس کردن و ایجاد فضای بسته، روی لوله اتصال و پانسمان با یک فیلم یا چسب مخصوص بسته می شود.

4. ایجاد فشار منفی

اوپراتور یا درمانگر دستگاه را با درجه مناسب روشن می کند تا فشار منفی ایجاد شود. با توجه به وضعیت بیمار، تحمل وی، وسعت و عمق زخم، مرحله بهبودی، حساسیت پوست و دیگر شرایط که پزشک معالج تشخیص می دهد، فشار ممکن است در فواصل مختلف و به اندازه های مختلف اعمال شود. معمولا درمان از فشار 80 میلی لیتر جیوه شروع می شود و تا 125 میلی لیتر جیوه متغیر است. حتی ممکن است برای جلوگیری از جمع شده لبه های زخم گاهی از فشار مثبت هم استفاده شود.

با طی شدن مراحل گفته شده، ترشحات مکش می شوند و به مخزن می ریزند. محیط زخم مرطوب و مناسب برای ترمیم و رشد سلول های جدید می شود و جریان خون نیز افزایش می یابد. بدین ترتیب وکیوم تراپی زخم انجام می شود.

تأثیرگذاری وکیوم تراپی زخم

درمان زخم با فشار منفی (NPWT)  از چندین جهت موجب بهبود زخم می شود، از جمله اصلی ترین آن ها تأثیرات زیر است:

خارج کردن مایعات و ترشحات اضافی از زخم

فشار منفی و مکشی که بر زخم اعمال می شود ترشحات، مایعات و مواد زائد زخم را بیرون کشیده و به مخزن هدایت می کند. بنابراین زخم تمیز تر شده، باکتری های عفونت زا و سلول های مرده تا حدی خارج می شوند و فضای مناسب برای رشد بافت گرانوله ایجاد می شود. بدیهی است که تا بودن ترشحات زخم ترمیم نشده و امکان عفونت آن هم بیشتر می شود.

کاهش تورم

خروج مواد اضافه به دنبال خود تورم (ادم) موجود را هم کاهش می دهد. تورم در زخم خود موجب حساس تر شدن زخم و درد بیمار می شود. بنابراین با چند جلسه دریافت وکیوم درمانی و کم شدن تورم، درد بیمار هم کمتر می شود. با کمتر شدن تورم، فشار و عوارضی که بر زخم وجود دارد هم کمتر می شود.

تحریک جریان خون

می توان گفت بیشتر تأثیرگذاری درمان با فشار منفی بر زخم، به دلیل افزایش گردش خون است. با مکشی که در اطراف زخم ایجاد می شود، جریان خون افزایش می یابد. در واقع یکی از دلایل کند بودن بهبودی زخم های مزمن مانند زخم دیابتی و زخم بستر، گردش خون ضعیف است. با بهبود گردش خون اکسیژن و مواد مغذی بیشتر به محل آسیب می رسند. سلول های ترمیم کننده بافت نیز بهتر عمل کرده و فرآیند ترمیم سریعتر می شود.

نزدیک کردن لبه های زخم به هم

با کاهش تورم ایجاد شده، خروج مواد اضافی و ایجاد حالت مکش در زخم، لبه های زخم به هم نزدیک می شوند. این عمل در کاهش اندازه زخم و بهبودی سریعتر آن بسیار مؤثر است.

کاهش بار میکروبی زخم

با خارج شدن مایعات و ترشحات آلوده، باکتری ها و میکروارگانیسم های مضر نیز خارج می شوند. بنابراین بار باکترایی زخم به طور کلی کاهش می یابد، خطر عفونت کمتر می شود و زخم هم سریع تر درمان می شود.

تحریک بافت گرانوله به رشد

فشار منفی ایجاد شده باعث تحریک رشد بافت گرانوله و ایجاد بافت سالم و جدید در زخم می شود. این امر در ترمیم زخم ضروریست.

کاربرد های وکیوم تراپی زخم

ممکن است برای درمان زخم های ترومایی یا مزمن به وکیوم تراپی نیاز داشته باشید. زخم مزمن زخمی است که با گذشت زمان درمان نمی شود و می تواند در زخم های مرتبط با دیابت اتفاق بیافتد. اگر اخیرا پیوند پوستی داشتید نیز ممکن است به وکیوم تراپی نیاز داشته باشید. وکیوم تراپی می تواند به درمان زخم های بزرگ هم کمک کند چرا که درمان این نوع زخم ها مدت زمان زیادی به طول می انجامد.

به طور کلی از وکیوم تراپی برای درمان سریع تر زخم های مزمن بخصوص زخم هایی که دچار مشکل در بهبودی به دلیل اخلال در گردش خون هستند استفاده می شود. از جمله اصلی ترین موارد عبارتند از :

وکیوم تراپی زخم دیابتی

زخم های دیابتی از جمله زخم هایی هستند که به سختی التیام یافته، امکان عفونت آن ها زیاد بوده و ممکن است به روش های معمول درمان پاسخ ندهند. بنابراین وکیوم تراپی به طور گسترده ای برای درمان این زخم ها استفاده می شود. درمان زخم پای دیابتی می تواند با ترکیب چند روش از جمله استفاده از وکویم تراپی انجام شود. کاهش عفونت، بهبود گردش خون، کمک به بسته شدن زخم و تسریع در بافت سازی منجر به درمان زخم دیابتی با وکیوم تراپی می شود.

 

درمان با فشار منفی زخم بستر

زخم های بستر یا زخم فشاری گروه دیگری از زخم ها هستند که برای درمان آن ها از وکیوم تراپی استفاده می شود. از وکیوم تراپی برای زخم بستر درجات سه یا چهار استفاده می شود، البته در صورتی که عفونت فعال وجود نداشته باشد. کاهش فشار بر روی زخم و بهبود گردش خون به ترمیم سریع تر این زخم ها و جلوگیری از پیشرفت آن ها کمک می کند.

 

درمان زخم سوختگی با وکیوم تراپی

وکیوم تراپی برای درمان زخم های سوختگی هم استفاده می شود. در سوختگی های عمیق زخم مزمن به وجود می آید، که در عین دردناک بودن، درمان هم با مشکل مواجه می کند. درمان با استفاده از فشار منفی با کاهش تورم، کاهش ترشحات، کاهش خطر عفونت و کمک به بافت سازی، به درمان زخم سوختگی کمک می کند.

 

وکیوم تراپی زخم جراحی

ممکن است زخم های ناشی از جراحی نیز در برخی افراد به سختی التیام پیدا کنند و تبدیل به زخم مزمن شوند. بدین منظور هم می توان از وکیوم تراپی زخم کمک گرفت تا خطر عفونت کاهش یافته، جریان خون بهتر شده و زخم جراحی سریع تر ترمیم شود.

 

زخم های وریدی و شریانی

از دیگر زخم های مزمن در افراد زخم های وریدی و شریانی هستند که خود به دلیل مشکلات گردش خون ایجاد شده اند. وکیوم تراپی با افزایش گردن خون در ناحیه زخم ها و کاهش ادم به درمان این نوع زخم ها هم کمک می کند.

 

مزایای وکیوم تراپی زخم

اصلی ترین مزایای درمان با فشار منفی عبارتند از:

کاهش خطر عفونت

در زخم هایی که ترحشات زیاد بوده و خطر عفونت بالاست، کاهش بار باکتریایی می تواند از عفونی شدن زخم جلوگیری کند. وکیوم تراپی با خارج کردن ترشحات در این زمینه مؤثر بوده و می تواند از عفونت و وخیم تر شدن زخم جلوگیری کند.

کاهش درد

روش درمانی وکیوم تراپی ممکن است خود با کمی درد همراه باشد، اما به تدریج با کم کردن تورم درد و ناراحتی بیمار را کم می کند.

کاهش دفعات تعویض پانسمان

تعویض پانسمان زخم برای کنترل رطوبت و تمیزی زخم ضروریست، با این حال نیاز به تعویض زیاد به دلیل آلوده شدن پانسمان، هم برای بیمار ناراحت کننده است و هم هزینه بیشتر را شامل می شود. با وکیوم تراپی زخم به دلیل جذب مؤثر تر ترشحات و کاهش میزان آن، نیاز کمتری به تعویض پانسمان است.

افزایش حجم و سرعت تشکیل بافت گرانولاسیون

بافت صورتی رنگ و جدیدی که بر روی زخم ایجاد می شود بافت گرانوله است که برای روند ترمیم ضروریست. با تمیز تر شدن زخم، کاهش ترشحات و خون رسانی بهتر در ناحیه زخم، بافت گرانولاسیون هم سریعتر و در حجم بیشتر رشد می کند که بهبودی سریع تر را به دنبال خواهد داشت.

امکان انجام وکیوم تراپی در منزل

از دیگر مزایای وکیوم تراپی این است که امکان انجام آن در منزل بیمار وجود دارد. بنابراین برای بیمارانی که توانایی خروج از منزل و مراجعه به کلینیک ها را ندارند، می توان از خدمات وکیوم تراپی زخم در منزل استفاده کرد. از جمله بیماران مبتلا به زخم بستر که ممکن است شرایط حرکت نداشته باشند.

کاهش هزینه های درمان، غیرتهاجمی بودن و بهبود کیفیت زندگی بیمار از دیگر مزایای وکیوم تراپی زخم هستند.

 

معایب و موارد منع استفاده از وکیوم تراپی

با وجود تمام مزایای وکیوم تراپی، این روش نیز مانند هر روش درمانی دیگری ممکن محدودیت ها و ایراداتی داشته باشد. از جمله :

هزینه بالا

تجهیزات و دستگاه وکیوم تراپی نسب به پانسمان های معمولی هزینه بیشتری دارند. همچنین به دلیل نیاز به انجام چند جلسه درمان، ممکن است هزینه های بیشتری به بیمار تحمیل شود. البته برای کاهش هزینه ها می توان به مراکز و کلینیک هایی مراجعه کرد که خدمات به صرفه تری را ارائه می دهند. بعضی از مراکز و ارائه دهنده های خدمات مربوطه، با خرید تجهیزات وکیوم تراپی دستگاه را به صورت اجاره رایگان دستگاه وکیوم تراپی در اختیار بیمار قرار می دهند که صرفه بسیار بیشتری داشته و از هزینه ها می کاهد.

نیاز به صبر و مراقبت

انجام وکیوم تراپی نیاز به صبر و پیگیری دارد. نمی توان با یک انجام تنها یک جلسه به نتیجه مطلوبی رسید، بنابراین بیمار باید همکاری لازم را داشته باشد. هم چنین لازم است تا مراقبت هایی پس از وکیوم انجام شود، از جمله اعمال و تعویض پانسمان مخصوص.

عوارض جانبی وکیوم تراپی

ممکن است در برخی موارد وکیوم تراپی عوارضی همراه داشته باشد. از جمله خونریزی، عفونت، درد و آسیب به بافت. البته این عوارض معمولا در صورتی بروز می کنند که روند درمانی به خوبی انجام نشود و تخصص کافی وجود نداشته باشد. با انتخاب گروه درمانی متخصص و ماهر، عوارض هم به حداقل می رسند و برای بسیاری از بیماران عارضه ای وجود ندارد.

 

محدودیت ها و موارد منع استفاده از وکیوم تراپی

وکیوم تراپی برای درمان بسیاری از زخم های مزمن استفاده می شود، با این حال محدودیت هایی هم دارد و در مواردی نباید استفاده شود. از جمله :

• زخم های سرطانی : وکیوم تراپی برای درمان این زخم ها مناسب نیست.
• زخم های آلوده : در مواردی که عفونت فعال وجود دارد و زخم بسیار آلوده است، نباید از وکیوم تراپی استفاده شود چرا که می تواند عفونت را گسترش دهد. ابتدا نیاز است تا با درمان آنتی بیوتیکی عفونت کنترل شود.
• پوست های حساس : در افرادی که پوست بسیار حساسی دارند ممکن است روش وکیوم تراپی ایجاد واکنش کند.
• اختلالات انعقادی خون : در صورتی که بیمار دارای اختلالات انعقادی خون است، نباید از وکیوم تراپی استفاده شود.
• بیماری های عروقی : بیمارانی که دارای مشکلات عروقی هستند کاندید مناسبی برای وکیوم تراپی زخم نیستند.

نکته مهم : پیش از اقدام به درمان زخم با فشار منفی حتما با پزشک خود در این باره مشورت کنید تا از مناسب بودن این روش برای خود اطمینان حاصل نمایید.

 

انواع پانسمان های مورد استفاده در وکیوم تراپی

پیش تر به انواع پانسمان هایی که در وکیوم درمانی استفاده می شوند اشاره کردیم. حال هر کدام را بیشتر بررسی کرده و باهم مقایسه می کنیم:

1. پانسمان فوم سیاه

این پانسمان که از فوم پلی اورتان تشکیل شده بیشترین استفاده را در وکیوم درمانی دارد. ساختار پانسمان فوم سیاه متخلخل است تا ترشحات را بهتر به خود جذب کند. دیگر ویژگی فوم سیاه آب گریز بودن آن است؛ به این معنی که پانسمان آب را از خود عبور نمی دهد و تنها ترشخات به سمت لوله تخلیه می روند.

انعطاف پذیری فوم سیاه مناسب است و به راحتی می توان آن را در زخم ها با شکل های مختلف قرار داد. با این حال پانسمان مقاومت خوبی هم در برابر ساییدگی و پارگی دارد.

فوم سیاه به دلیل جذب بالا برای زخم ها با ترشحات زیاد مناسب است. هم چنین می تواند برای زخم های عفونی، زخم های حفره ای و زخم هایی با بافت مرده هم از فوم سیاه بهره برد.

2. پانسمان فوم سفید

یکی دیگر از انواع پانسمان پرکاربرد، فوم سفید است که کاربرد ها و مزایای خاص خود را دارد.

برخلاف پانسمان فوم سیاه که آب گریز است، این پانسمان آب دوست است و رطوبت را به خود جذب می کند. ساختار فوم سفید نیز متراکم تر از فوم سیاه است، بنابراین برای برخی زخم ها می تواند گزینه مناسب تری باشد.

همچنین فوم سفید نسبت به فوم سیاه خاصیت کشسانی بیشتری دارد.

از فوم سفید برای زخم هایی با ترشحات کم تا متوسط، زخم ها با بافت گرانوله، زخم های کم عمق و زخم هایی که لبه های نامنظم دارند استفاده می شود.

 

جدول تفاوت های فوم سیاه و سفید

ویژگی	فوم سفید	فوم سیاه
جذب رطوبت	بالا (آب دوست)	پایین (آب گریز)
ساختار	متراکم تر	متخلخل تر
کاربرد	زخم‌های با ترشحات کم تا متوسط، زخم‌های با بافت گرانوله	زخم‌های با ترشحات زیاد، زخم‌های عفونی
قابلیت کشسانی	بالا	متوسط

 

3. پانسمان گاز

یکی دیگر از انواع پانسمان ها که در وکیوم تراپی استفاده می شود، پانسمان گاز است. اگرچه میزان استفاده از آن به اندازه پانسمان فوم سیاه و سفید نیست، اما در شرایط خاص و برای بعضی از زخم ها مفید است.

گاز توانایی جذب بالایی دارد، بنابراین برای زخم ها با ترشحات بالا مناسب است.

تنوع پانسمان های گاز در بافت هم بالاست که هر کدام خواص خود را دارند. مانند پانسمان گاز یونی شده که خاصیت ضد باکتریایی دارد.

هزینه استفاده از پانسمان گاز هم نسبت به پانسمان های فومی ارزان تر است و می تواند برای بیمار به صرفه تر باشد.

البته ایراد پانسمان های گازی، داشتن بافت است که باید دقت شود در زخم به جا نماند. احتمال چسبیدن به زخم هم وجود دارد که ممکن است بافت گرانوله را از بین برده و باعث آسیب شود.

از پانسمان گاز می تواند در وکیوم تراپی زخم ها با ترشحات بسیار زیاد، زخم های با بافت نکروتیک و زخم های حفره ای عمیق استفاده کرد.

 

مقایسه پانسمان گاز با پانسمان های فومی

ویژگی	پانسمان گاز	پانسمان فوم
جذب ترشحات	بسیار بالا	بالا
ساختار	فیبری	متخلخل یا متراکم
هزینه	کمتر	بیشتر
نیاز به تعویض	مکرر	کمتر
چسبندگی به زخم	بیشتر	کمتر

 

 

تنظیمات وکیوم تراپی

قرارگیری دستگاه وکیوم تراپی در وضعیت درست تنظیمات، اعمال صحیح پانسمان ها و تجهیزات نقش بسیار مهمی در موفقیت درمان دارند. با تنظیمات نادرست یا اشتباهات درمانگر، درمان می تواند به تأخیر افتاده و حتی عوارضی مانند آسیب به باف های سالم را در بر داشته باشد. بنابراین، درک دقیق سیستم وکیوم تراپی و شرایط زخم و انجام صحیح آن برای هر بیمار از اهمیت بالایی برخوردار است. پارامتر های اصلی در تنظیمات دستگاه و اعمال وکیوم تراپی عبارتند از:

1. فشار منفی : اصلی ترین تنظیم برای دستگاه میزان فشار منفی ایجاد شده است. اندازه زخم و عمق آن، مرحله بهبودی، تحمل بیمار و سایر عوامل بالینی در تعیین میزان فشار منفی مؤثرند. بنابراین برای هر بیمار باید فشار مناسب را اعمال کرد.
2. مدت زمان و تعداد جلسات : مدت زمان هر جلسه و تعداد جلسات هم مهم هستند. درمانگر باید بسته به نوع زخم و بهبودی آن، پروتکل های درمانی را تعیین کند. کافی بودن یا زیاده روی در درمان به این عامل بستگی دارد که بسیار مهم است.
3. نوع پالس و زمان قطع و وصل آن : بعضی دستگاه ها قابلیت تنظیم پالس دارند تا اثردهی متفاوتی هم روی زخم داشته باشند. زمان قطع و وصل کردن پالس ها بسیار مهم است. تنظیمات مناسب برای قطع و وصل و میزان پالس، می تواند در کاهش درد و بهبود گردش خون مؤثر باشد.
4. استفاده از پانسمان مناسب : نوع پانسمان مورد استفاده هم در روند درمان بسیار مهم است. پانسمان باید بتواند فشار وارده را تحمل کند و ترشحات زخم هم به خوبی جذب کند.
5. نظارت بر زخم : روند درمانی باید همواره مورد بررسی پزشک قرار بگیرد تا میزان پیشرفت مشاهده شود. همچنین درمانگر باید در مدت زمان درمان هم مراقب شرایط زخم باشد و به آن نظارت کافی داشته باشد تا در صورت نیاز تنظیمات دستگاه تغییر کنند.
6. اتصال صحیح : درمانگر باید تجهیزات را به خوبی به هم متصل کرده و از صحیح بودن روند اتصال هم اطمینان حاصل کند.
7. آموزش به بیمار : بیمار باید آموزش های لازم در مورد دستگاه، مراقبت های زخم و دیگر نکات را بداند تا بتواند به خوبی همکاری کند.

 

درمان با فشار منفی چقدر طول می کشد؟

مدت زمان وکیوم تراپی و تعداد جلسات مورد نیاز به نوع و شدت زخم بستگی دارد. در برخی زخم ها ممکن است چند روز و برخی دیگر چند هفته تا چند ماه نیاز به ادامه درمان باشد. هم چنین زمان تعویض پانسمان هم به پارامتر های گفته شده بستگی داشته و معمولا بین هر 24 ساعت تا 72 ساعت یکبار متغیر است.

مقایسه وکیوم تراپی با سایر روش‌های درمان زخم

وکیوم تراپی یکی از چندین روش نوین موجود است که می تواند برای درمان زخم ها استفاده شود. قطعا هر روش مزیت ها و ایرادات خود را دارد. افراد با توجه به تمایل و هزینه و امکانات خود و البته تحت نظر پزشک درمان را انتخاب می کنند.

توجه کنید که در بیشتر موارد یک روش درمانی به تنهایی کافی نبوده و لازم است درمان ها با یکدیگر ترکیب شوند. وکیوم تراپی نیز در بسیاری از مواقع یک روش مکمل در کنار درمان های دارویی و پانسمانی است.

در ادامه درمان با فشار منفی را با برخی روش های دیگر مقایسه می کنیم.

وکیوم تراپی در مقابل پانسمان های سنتی

منظور از پانسمان های سنتی، پانسمان های گاز یا پارچه ای هستند که برای جذب ترشحات زخم استفاده می شوند. این پانسمان ها ارزان و در دسترس هستند، اما در مورد زخم هایی که شرایط پیچیده و مزمن دارند پاسخگو نیستند. همچنین خطر عفونت در استفاده از پانسمان ها بیشتر بوده و بهبودی کند پیش می رود.

وکیوم تراپی محیطی ایده آل برای زخم ایجاد می کند. همچنین خطر عفونت را کاهش داده و درد و تورم را هم کمتر می کند. البته قطعا هزینه بالاتری نسبت به پانسمان های سنتی دارد و نیاز به تجهیزات تخصصی دارد.

با این حال می توان نتیجه گرفت که وکیوم تراپی زخم نسبت به پانسمان های سنتی برای زخم های پیچیده و مزمن بهتر بوده و مزایای بیشتری دارد.

 

وکیوم تراپی در مقابل آنتی بیوتیک ها

همه می دانیم که برای درمان عفونت های باکتریایی از آنتی بیوتیک ها استفاده می شود. آنتی بیوتیک ها در درمان عفونت مؤثر هستند، اما عوارض جانبی نیز داشته و موجب مقاومت آنتی بیوتیکی می شوند.

وکیوم تراپی با ایجاد محیط خشک و عاری از باکتری و خارج کردن ترشحات به کاهش خطر عفونت کمک می کند. با این حال معمولا به تنهایی برای درمان زخم ها با عفونت های شدید کافی نیست. بنابراین نتیجه گیری می شود که این دو روش مکمل یکدیگر هستند و می توانند به صورت ترکیبی استفاده شوند.

 

وکیوم تراپی در مقابل پیوند پوست

در مواردی که اندازه زخم بزرگ و عمیق است، یکی از روش های درمان پیوند پوست است. پیوند موجب بهبودی سریع زخم می شود، با این حال ایراد آن این است که نیاز به جراحی داشته و خطر عفونت هم بالاست. همچنین ممکن است دردآور یوده و هزینه زیادی هم داشته باشد.

وکیوم تراپی نیز می تواند به بسته شدن زخم و کوچک تر شدن آن کمک کند، اما برای زخم های بسیار بزرگ به تنهایی کافی نیست. بنابراین وکیوم تراپی و پیوند پوست هم می توانند به عنوان روشی ترکیبی برای زخم های پیچیده استفاده شوند.

 

مقایسه وکیوم تراپی و پی آر پی

پی آر پی PRP نیز یک روش درمانی است که برای زخم های مزمن به کار می رود. این روش شامل تزریق پلاسمای غنی از پلاکت ها به محل زخم است که سبب تحریک رشد سلولی و تولید کلاژن می شود. در درمان سوختگی ها، آسیب های تاندونی، زخم های جراحی و زخم های مزمن از پی آر پی استفاده می شود. با این حال محدودیت هایی هم وجود دارد، مثلا هزینه بالا و نیاز به تجهیزات و امکانات تخصصی و خونگیری از بیمار.

بنابراین می توان گفت وکیوم تراپی بیشتر در دسترس است، اما ترکیب این دو روش هم می تواند نتیجه ای بسیار خوب در روند بهبودی داشته باشد.

مقایسه وکیوم تراپی و اوزون تراپی

اوزون تراپی و وکیوم تراپی هردو از روش های نوین و مؤثر برای بهبود زخم ها هستند. در اوزون تراپی از گاز اوزون به منظور اکسیژن رسانی بیشتر، ضدعفونی کردن زخم، کاهش التهاب و تحریک سیستم ایمنی استفاده می شود. کاربردهای هردو روش نیز تقریبا مشابه است؛ هردو برای زخم های مزمن، سوختگی ها، زخم دیابتی و دیگر زخم هایی که نیاز به تحریک برای درمان دارند استفاده می شوند.

نتیجه گیری : هردو روش برای درمان زخم های مزمن مناسب هستند و تأثیرگذاری نسبتا مشابهی دارند. بسته به نظر پزشک و شرایط و امکاناتی که بیمار در اختیار دارد می توان از هر کدام از روش ها، یا حتی به صورت ترکیبی استفاده کرد.

 

انواع مختلف دستگاه‌های وکیوم تراپی

دستگاه ها با قدرت، عملکرد، اندازه و قابلیت های مختلفی برای وکیوم تراپی وجود دارند. بسته به این که زخم بیمار در چه حدی بوده و لازم است از چه امکاناتی بهره ببرد، نوع دستگاه انتخاب می شود. در کلینیک های تخصصی درمان زخم مانند کلینیک تلما معمولا از چند نوع دستگاه استفاده می شود تا برای افراد مختلف بهترین نتیجه برآورد شود.

دستگاه ها از نظر موارد زیر ممکن است تفاوت هایی داشته باشند:

• میزان فشار منفی و قدرت
• نوع پالس قابل ارائه
• اندازه و شکل پمپ
• امکان جابجایی
• قابلیت های اضافه مانند گرمایش، تزریق دارو و رطوبت رسانی

انواع رایج تر دستگاه های وکیوم تراپی عبارتند از :

دستگاه وکیوم تراپی پرتابل :

این دستگاه ها اندازه کوچکی دارند و می توانند حمل شوند. بنابراین در شرایطی که لازم است در محیطی خاص یا کوچک استفاده شده و  یا نیاز به جابجایی باشد مناسب است. البته قدرت کمتری نسبت به دستگاه های بزرگ تر دارند و تنظیمات و امکانات آن ها نیز محدود تر است.

 

دستگاه وکیوم تراپی ثابت :

این دستگاه ها اندازه بزرگ تر، قدرت بیشتر، امکانات و تنظیمات متنوع تر دارند و برای بیمارستان ها و مراکز درمانی بزرگ مناسبند. قابلیت حمل آن ها کمتر است و ممکن است هزینه های استفاده هم با توجه به امکانات بیشتر، بالاتر باشد.

 

وکیوم تراپی زخم در منزل

همانطور که در قسمت مزایای وکیوم تراپی گفتیم، این روش می تواند در محل سکونت بیمار هم انجام شود. البته این امر نیازمند آموزش صحیح، تیم حرفه ای و مجرب و رعایت نکات درمانی است. همچنین میزان پیچیدگی و شرایط زخم هم دخیل هستند.

با وکیوم تراپی زخم در منزل هزینه های بستری و رفت و آمد وجود ندارد و از این نظر می تواند به صرفه تر باشد.

اگر جابجایی و حرکت برای بیمار سخت است و ممکن است موجب ناراحتی وی شود، می توان از وکیوم تراپی زخم در منزل استفاده کرد. همچنین بیمار در منزل خود راحت تر بوده و استرس کمتری را تحمل می کند.

آمادگیِ استفاده از وکیوم تراپی جهت درمان زخم

شما احتمالا نیاز به انجام کار زیادی برای وکیوم تراپی ندارید. در برخی موارد ممکن است قبل از شروع این درمان، نیاز باشد تا مدتی را صبر کنید. به عنوان مثال ممکن است متخصص زخم  ابتدا عفونت زخم را درمان نماید. همچنین ممکن است بافت مرده یا آسیب دیده از زخم شما خارج شود (دبریدمان).

شما یا مراقبتان ممکن است نیاز به آموزش در مورد نحوه استفاده از دستگاه وکیوم داشته باشید. این کار در صورتی انجام می شود که بتوانید درمان خود را در منزل انجام دهید. در موارد دیگر ممکن است لازم باشد که درمان خود را در یک مرکز درمان زخم انجام دهید. نحوه استفاده از دستگاه وکیوم تراپی زخم نیز به شما آموزش داده میشود.

اگر نیاز به انجام کارهای بیشتری برای آماده شدن جهت شروع درمان وکیوم تراپی داشته باشید، متخصص زخم دستورالعمل های لازم را در اختیارتان قرار خواهد داد.

هزینه وکیوم تراپی زخم چقدر است؟

در مورد هزینه وکیوم تراپی زخم نمی توان به صورت ثابت و دقیق قیمتی را مشخص کرد، چرا که هزینه ها به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله :

• شدت و نوع زخم
• مدت زمان درمان
• نوع پانسمان مورد استفاده
• نوع دستگاه و امکانات آن
• هزینه ویزیت پزشک و پرستار
• محل درمان

بنابراین برای تعیین قیمت وکیوم تراپی و آگاهی از هزینه دقیق، بهترین راه معاینه و مشاوره توسط تیم درمانی است.

برای اطلاع از هزینه وکیوم تراپی و جلسات مورد نیاز، می توانید با مشاوران تلما به صورت رایگان در ارتباط باشید.